Η λύρα: μουσικοί δεσμοί της Μεσογείου – Η λύρα της Καλαβρίας

Η λύρα της Καλαβρίας

Η λύρα Καλαβρίας (lira calabrese) είναι ένα έγχορδο παραδοσιακό μουσικό όργανο χαρακτηριστικό ορισμένων περιοχών της Καλαβρίας της Νότιας Ιταλίας. Όπως η κρητική λύρα, η πολίτικη λύρα και άλλα παρόμοια όργανα, έλκει την καταγωγή του από την αρχαιοελληνική λύρα, ενώ παίζεται με δοξάρι.
Όπως και άλλες λύρες της ίδιας οικογένειας των «τοξωτών λυρών» (π.χ. η Κρητική Λύρα) η Λύρα Καλαβρίας παίζεται όρθια, συνήθως στηριζόμενη μεταξύ των γονάτων. Το αριστερό χέρι συνήθως κρατάει τη λαβή του οργάνου και αγγίζει τις χορδές με τα νύχια πλαγίως, ενώ το δεξί του χέρι του οργανοπαίκτη κρατάει το δοξάρι. Οι τρεις χορδές (η κεντρική είναι λίγο μεγαλύτερη) παραδοσιακά φτιάχνονταν από έντερο ζώου (νάιλον σήμερα), ενώ το δοξάρι από τρίχες αλόγου (ή νάιλον). Το ρεπερτόριο περιλαμβάνει παραδοσιακούς ρυθμούς που συνοδεύουν το τραγούδι (π.χ. τραγούδια της καντάδας και οργή), καθώς και τραγούδια κατάλληλα για το χορό (ταραντέλλες κλπ).
Το ρεπερτόριο της λύρας Καλαβρίας είναι γνωστό μόνο μέσα από ιστορικά αρχεία παλαιών οργανοπαικτών, ή από σύγχρονους ανθρώπους που γνωρίζουν παλαιότερους οργανοπαίκτες. Τα τελευταία χρόνια αναπτύσσεται ολοένα και μεγαλύτερο ενδιαφέρον γύρω από την λύρα Καλαβρίας και έχει προκαλέσει χρήση του οργάνου από συγκροτήματα παραδοσιακής μουσικής και την επανεμφάνιση νέων κατασκευαστών λύρας σε διάφορα μέρη της Καλαβρίας.
Πιθανή προέλευση της λύρας Καλαβρίας είναι η Βυζαντινή λύρα με δοξάρι (lūrā) της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας, παρόμοια με το ραμπάμπ των Ισλαμικών Αυτοκρατοριών της εποχής.

πηγές
el.wikipedia.org/wiki
http://www.liracalabrese.it/articoli-lira-calabrese/27-lira-calabrese.html