Πλατεία Δημοκρατίας, Μνημείο Τριών Εκτελεσθέντων

  • Πλατεία-Δημοκρατίας-Αγρίνιο-Μνήμη-120.1jpg
  • Πλατεία-Δημοκρατίας
  • ΧΡΗΣΤΟΣ-ΣΑΛΑΚΟΣ-ΜΕΛΟΣ-ΤΗΣ-ΕΠΟΝ
  • ΠΑΝΟΣ-ΣΟΥΛΟΣ-ΜΕΛΟΣ-ΤΗΣ-ΕΠΟΝ
  • 100_5995
  • gngfnmf


Listed by primary educator Pantou Dimitra
Place Category: HistoryPlace Tags: Αναστασιάδης, Σαλάκος, and Σούλος

Profile
Profile
More Info
Photos
Map
Reviews
Related Listing
Authored by Expert
  • Στα μακραίωνη ιστορία του Αγρινίου, το τραγικότερο ίσως σημείο είναι η Μεγάλη Παρασκευή, 14 Απριλίου του 1944. Εκείνο το ξημέρωμα οι κατοχικές δυνάμεις διέπραξαν ένα ακόμη έγκλημα, από τα τόσα που έγιναν στην Ελλάδα. Με αφορμή την επίθεση που είχε γίνει λίγες μέρες νωρίτερα στο τρένο έξω από τη Σταμνά, «…στις 4.45΄ το πρωί οι Γερμανοί φρουροί στις φυλακές της Αγίας Τριάδας, ξεχώρισαν τρεις άντρες από τους 160 που ήταν φυλακισμένοι. Αυτοί ήταν ο Πάνος Σούλος 22 ετών, ο Χρίστος Σαλάκος 23 ετών και ο Αβραάμ Αναστασιάδης 52 ετών. Τους επιβίβασαν σ’ ένα καμιόνι και τους έφεραν στην κεντρική πλατεία του Αγρινίου. Το έγκλημα έγινε μέσα στο σκοτάδι! Οι τρεις πατριώτες, που άνοιξαν το χορό του θανάτου, κρεμάστηκαν στους φανοστάτες της πλατείας! Στη συνέχεια αναγνώστηκε στις φυλακές κατάσταση 120 ανθρώπων, οι οποίοι θα εκτελούνταν. Όσοι άκουσαν το όνομά τους βγήκαν από τη φυλακή και στριμώχτηκαν στην εσωτερική αυλή. Ύστερα οδηγήθηκαν στον τόπο της εκτέλεσης σε ομάδες των δέκα ατόμων. Ο υπεύθυνος αξιωματικός τους τοποθετούσε στο χείλος ομαδικού τάφου, που είχε ανοιχθεί αποβραδίς και η εκτέλεση τελείωνε γρήγορα».
    Από τα ξημερώματα ως τις 10 το πρωί ο θάνατος πλανιόταν πάνω από το Αγρίνιο. Οι κάτοικοι είχαν κλειστεί στα σπίτια τους, καταλαβαίνοντας ότι κάτι πολύ κακό συνέβαινε. Η εκατόμβη των εκτελεσθέντων (117 νεκροί) θα αποτελεί αιώνιο Μνημείο της Αντίστασης του λαού της πόλης του Αγρινίου, μα και της Αιτωλοακαρνανίας γενικότερα.

    Ο Δήμος Αγρινίου, πρόσφατα, κατασκεύασε μνημείο στην Πλατεία Δημοκρατίας τιμώντας με τον τρόπο αυτό τους τρεις ήρωες πατριώτες. Επίσης μνημείο έχει ανεγερθεί δίπλα στην εκκλησία της Αγίας Τριάδας, στη μνήμη των 120 εκτελεσθέντων πατριωτών τη Μεγάλη Παρασκευή του 1944.

    Το Αγρίνιο, στα χρόνια της Κατοχής, βομβαρδίστηκε από τους Γερμανούς και ένα μεγάλο μέρος του καταστράφηκε. Σημάδια του βομβαρδισμού αυτού βρίσκονται στις μαρμάρινες κολόνες του νεοκλασικού κτιρίου της Τράπεζας της Ελλάδος στο κέντρο του Αγρινίου. Γρήγορα όμως, η πόλη επούλωσε της πληγές της και τα χρόνια που ακολούθησαν την ανέδειξαν σε κέντρο της ευρύτερης περιοχής.
    ΑΝΑΣΤΑΣΙΜΟ ΜΝΗΜΟΣΥΝΟ

    Για τους πεσόντες στην κατοχή Αγρινιώτες
    και όλους τους Ρωμιούς – θύματα του ναζισμού ο Ρίτσος έγραψε:

    Τόπος ιερός, εδώ που οι αντίχριστοι ξανασταύρωσαν το Χριστό και την Ελλάδα, κ’ είταν Παρασκευή Μεγάλη, 14 του Απρίλη, και κει που η γης ανάβρυζε κρινάκια, παπαρούνες χαμομήλια για το Πάσχα σκάφτηκαν τάφοι και στους τάφους δε χωρούσαν οι λεβέντες, και μες στα σπλάχνα δε χωρούσε τόσος πόνος.

    Κι’ είταν το Αγρίνι ολάκερο ένας Επιτάφιος μ’ όλα του τα κεριά σβησμένα. Κι αντίς καμπάνες απ’ τον όρθρο ως το σπερνό, ντουφεκιές ακούγονταν, κ’ οι κρεμασμένοι σάλευαν σαν καβαλάρηδες του ανέμου κ’ έφευγαν πάνω απ’ το χρόνο και μες στο απόβροχο, τη νύχτα της Ανάστασης, τ’ άστρα που βγήκανε, λάμψη δεν είχαν κ’ είτανε τ’ άστρα σα βρασμένο στάρι για τα κόλλυβα των σκοτωμένων, στάρι πιτσιλισμένο μαύρη ζάχαρη, μαύρη σταφίδα, μαύρο ρόϊδι, και στις αυλές, την άλλη μέρα, αντίς αρνιά να ψήνονται, τραγούδια ν΄αντηχούνε, κ’ ήλιοι τα πορτοκάλια, μες απ’ τα πλυμένα φύλλα, να φωτίζουν του χορού τις δίπλες, μουγκός ο θρήνος και μουγκή η κατάρα πνίγονταν μες στης σκλαβιάς το μαύρο φόβο,

    ‘Αϊ, μανάδες Αγρινιώτισσες, τι μαύρο πουν’ το μαύρο χρώμα,
    η μαύρη νύχτα και το μαύρο σας σταυροδετό τσεμπέρι, το κυπαρίσσι της σιωπής στο μαύρο κορφοβούνι ως και της λεμονίτσας τ’ άσπρα λουλουδάκια μαύρισαν κ’ εκείνα ως και το κόκκινο αίμα των παιδιών σας μαυρολογούσε πάνω στα λιθάρια.

    ‘Αϊ, μανάδες Αγρινιώτισσες, μαύρος καημός που βόσκησε τα φύλλα της καρδιάς σας, όμως το γαίμα των παιδιώνε σας βγαίνει πάνω απ’ το μαύρο κόκκινο της θυσίας, της αγρύπνιας κόκκινο, κόκκινο της αυγής και της ελπίδας, το κόκκινο της λευτεριάς, κόκκινο κατακόκκινο.

    Βάφει τ’ αυγά της νέας Λαμπρής και του μπαξέ σας τα τριανταφυλλάκια, βάφει και τα πουκαμισάκια τους τα τρυπημένα από τα βόλια και τα πουκαμισάκια τους πλατειές σημαίες αγερολάμνουν κ’ οι νιοι λεβέντες τα κρατούν και παν μπροστά στην ιστορία.

    Και νάτοι ολόμπροστα, να ο Χρήστος, κι ο Αβραάμ, νάτος κι ο Πάνος, Νάτος κι ο κάπταν Λίας, να κι ο Πάσχος, 19 χρονώ παλληκαράκι, νάτοι οι 120 Αγρινιώτες μπρος στην μάντρα της Αγιά Τριάδας, να κ’ οι 55 εκεί στο σταυροδρόμι που περνάει το τραίνο Αγρίνι-Μεσολόγγι, φορτωμένο μήλα, να κ’ οι 200 της Πρωτομαγιάς στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής με τις αγριομολόχες, να το προσφυγολόι της Κοκκινιάς με τα μεγάλα δαφνοκλάδια της Δημοκρατίας να και το Δίστομο, το Κούρνοβο, και τα Καλάβρυτα με τα κομμένα σπίτια, νάτος κι ο Γοργοπόταμος- με το γιοφύρι του σαν κόκκινο άλογο ορθωμένο, να κ’ οι αγωνιστές του21 και οι άλλοι πριν, κ’ οι άλλοι μετά, παιδιά μας, τα παιδιά μας με σημαίες μεγάλες.

    Μπροστά, μπροστά, κατά μπροστα, μέσα στο φως που πρόβαλε μεγάλο απ’ τις πληγές τους, μπροστά, μπροστά, φωνάζοντας: εκεί που η Λευτεριά ανατέλλει απ’ το αίμα μας, θάνατος δεν υπάρχει.

    Λοιπόν μην κλαίτε μάνες Αγρινιώτισσες, θάνατος δεν υπάρχει μόνο τα χέρια δώστε, αδέλφια μου, να βασιλέψει ειρήνη, ν’ ανθίσει γέλιο στις ματιές, να λάμψει ο κόσμος όλος,
    κι όλος ο κόσμος μια φωνή να τραγουδήσει: Ειρήνη, Ειρήνη, Ειρήνη.

    Αθήνα, 4 – 80
    Γιάννης Ρίτσος

    πηγή:agriniomemories.gr
    katounanews.blogspot.gr

  • Authored by Expert: No
  • No Records Found

    Sorry, no records were found. Please adjust your search criteria and try again.

    Google Map Not Loaded

    Sorry, unable to load Google Maps API.

  • Leave a Review

    Your email address will not be published. Required fields are marked *

  • Authored by Expert: No